Có thể kê một đôi bộ sách như sau: "Khi ta lớn” (NXB Trẻ), "Bố ơi Vì sao” (NXB Mỹ Thuật và Alpha Books) hay các cuốn "sờ soạng những đều con gái cần biết”, "thảy những điều con trai cần biết” của tác giả Trude Ausfelder (NXB Trẻ)… Cảm ơn chị về cuộc chuyện trò! Hoàng Thu Phố (thực hiện)
Chẳng hạn: Con từ đâu sinh ra? Làm sao bố lại quen mẹ? vì sao con gái ở lớp khi đi ngủ lại phải nằm riêng, con trai nằm riêng? tại sao con gái đi vệ sinh thì ngồi, con trai lại đứng?.
Chẳng hạn, quan sát một con chim tha mồi về tổ, không ăn mồi đó mà dành cho con của mình – đó là tình yêu. Đứa trẻ lớn dần lên, cần tự khám phá bản thân mình, xác định cho mình một lối sống để có thể được hạnh phúc. Tuy thế, chúng vẫn rất quý trọng quan điểm của ông bố, bà mẹ - là những người cho chúng cảm giác tin tưởng, có uy tín với chúng, thậm chí nhiều người còn là hình mẫu để chúng noi theo.
Những câu hỏi tưởng chừng rất khó đáp của đứa trẻ lên 3, 4 hoặc lớn hơn cũng không được ngại ngùng, bỏ qua, lờ đi hoặc tệ hơn là.
Sự khác biệt về thế hệ với nhiều người là một trở lực. Ở tuổi này, trẻ thường chia sẻ với bạn thân những vấn đề của mình. Theo chị, những cách gì có thể giúp cho bố mẹ "vượt trở ngại vật” này? - Đúng.
Nhưng tình ái thường đến một cách rất… thiên nhiên? - hẳn nhiên, những tình cảm thương tình giữa người và người, ái tình đôi lứa… sẽ đến với đứa trẻ theo một cách tự nhiên nhất. Mỗi người sẽ chọn cho mình cách riêng hợp với mình hơn cả đến trò chuyện với con, kể cả những câu chuyện "không lời”. Không nên có những hành động hay cách nói nào khiến cho con nhầm tưởng tình ái đôi lứa là một điều tệ lậu, xấu xa.
Có trăm ngàn cách diễn tả tình yêu xung quanh con. Cả tình đôi lứa, con cũng cần được biết và thấy đó là chuyện thiên nhiên, thường nhật, phải có. Phải chăng, khi ta đã làm bác mẹ, thì lại nhìn thấy trong khái niệm "tình yêu” ấy rất nhiều bất trắc, thậm chí nhiều hơn cả xúc cảm đẹp đẽ ta từng có được, đối với đứa con non nớt của mình? Tôi không thấy cần "nâng lên thành vấn đề nghiêm chỉnh” mà chỉ cần phải điều chỉnh chút đỉnh trong chính suy nghĩ của các bậc phụ huynh, trấn an họ để họ có thể đồng hành cùng con ngay cả trong quá trình nhận thức về ái tình.
Trên thực tiễn, nếu bố mẹ có tinh thần trò chuyện với trẻ từ nhỏ, tạo được sự tin lẫn nhau, thì khi con đến tuổi dậy thì, không khó khăn gì tìm được "kênh” gửi thông điệp đến trẻ.
Vậy thưa TS, bác mẹ nên bắt đầu nói với con về ái tình từ khi nào? Và thông thường nhất, lựa chọn cách nào để nói với con về ái tình, thậm chí cả những vấn đề khác của giáo dục giới tính? - Theo tôi, ái tình phải là đề tài được đề cập thật sớm trong gia đình, tạo nên cảm xúc hăng hái giữa ba má và con cái, là nền tảng để có thể bàn bạc bất kỳ vấn đề gì mà người ta coi là "nhạy cảm” như vấn đề giáo dục giới tính đối với tuổi mới lớn… Với mỗi lứa tuổi, bố mẹ có những cách nói khác nhau đủ để thỏa mãn hào hứng muốn tìm hiểu thế giới của trẻ.
Có những cuốn sách cho thông báo trắc nghiệm, qua đó, trẻ tự nhận ra bản thân mình. Nhiều người thấy khó mở lời với con vì khoảng cách thế hệ, cách nhìn vấn đề mỗi đời một khác. Đôi khi chỉ cần một tí khoa học, một chút khéo là bạn đã có một câu chuyện rất khích với đứa con của mình rồi.
Có nhiều cuốn sách được viết như một câu chuyện giữa bác mẹ và con. Như cái cách ngày xưa thỉnh thoảng các cha mẹ vẫn làm với trẻ con: thấy hình ảnh hai người hôn nhau trên màn hình là phải che mặt đi, tưởng rằng điều đó cản ngăn trẻ tìm hiểu nhưng vô hình trung lại làm chúng tò mò hơn.
Nhưng nếu ngay từ trong gia đình, cha mẹ có ý thức san sớt với trẻ, không ngại bộc lộ xúc cảm thì những xúc cảm đó sẽ trở thành một giá trị và sẽ giảm bớt đi những hoang mang lo sợ không đáng có khi một đứa trẻ bắt đầu lớn lên, tìm hiểu thế giới, tìm hiểu chính mình và những người xung quanh.
Nhưng trái lại, nhiều người vậy tỏ ra gần gũi với con đến mức… biến mình thành một bạn tuổi teen để có thể tiếp cận với con. Sách là một kênh khôn xiết quan trọng có thể tương trợ bố mẹ trong việc nói chuyện với con về các vấn đề tình bạn, tình, giới tính. Một bà hàng xóm mất ngủ, quên ăn vì người chồng ốm bệnh của mình – khi không nghĩ gì đến mình mà chỉ lo âu cho người khác – cũng là thể hiện của tình ái.
TS Nguyễn Thụy Anh PV: Thưa TS Nguyễn Thụy Anh, "Nói với con về tình ái” có thể nói là chủ đề khá nhạy cảm, không hẳn vì nó mới, mà có vẻ trong thời kì qua đã không được quan hoài đúng mức? hiện là lúc chúng ta cần nghiêm chỉnh đặt ra vấn đề này, không chỉ ở các thị thành mặc cả ở những vùng nông thôn? TS Nguyễn Thụy Anh: Với mỗi người chúng ta, tình ái là khái niệm đẹp, lung linh, đầy cảm xúc, có thể có những câu chuyện theo ta đến hết thế cuộc.
Thế còn "nói chuyện” với con phê chuẩn việc trang bị cho con những cuốn sách về chủ đề này, thưa TS? - Đúng vậy. Thưa TS, thực tại, rất nhiều bậc bác mẹ muốn nói với con về ái tình, về chuyện giới tính nhưng nhiều người cảm thấy khó khăn, ngại ngùng.
Nhiệm vụ của phụ huynh không phải là ngăn trở, làm chậm quá trình ấy chỉ vì cho rằng "con chưa đến tuổi” mà là quan sát và đồng hành đúng lúc cùng con. Những khái niệm khoa học, những cảm xúc đi kèm, những tác phong hợp lý, những quy tắc hành xử cần biết, những hiện tượng của mỗi giới về tâm sinh lý khiến trẻ khó hiểu, lo sợ, kể cả những bối rối khi xử lý các mối quan hệ tầng lớp ngày càng phát triển của mình … - đó là những gì chúng cần được người lớn chia sẻ: từ những hiểu biết của mình, từ cả những sai trái, những non nớt, nông nổi của mình trong quá vãng.
Không ít bạn tâm sự muốn giống bố vì "bố rất ga-lăng”, hay muốn giống mẹ vì mẹ "rất nữ tính”, "rất xinh đẹp”… Nhiều người sai lầm khi đánh đồng việc giáo dục giới tính với việc cung cấp các tri thức về dục tình, sinh sản… và cho rằng đó là hành động "vẽ đường cho hươu chạy”.
Ở thời đại công nghệ thông báo này, trẻ được "biết” nhiều hơn bác mẹ tưởng và chúng có thể "chạy” mà không cần ai vẽ đường. Với các con ở lứa tuổi còn rất nhỏ, ta có thể có nhiều cách để cho con nhận biết tình yêu. Nhưng thật đáng sửng sốt, có một thời kì rất dài, đó lại là đề tài cấm kỵ giữa bác mẹ và con cái.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét